Web3 & AI
De Twee Grootste Technologische Trends Gecombineerd
Kunstmatige intelligentie en blockchain (Web3) zijn ongetwijfeld de meest besproken technologische innovaties van de afgelopen tien jaar. Op het eerste gezicht lijken ze diametraal tegenover elkaar te staan. AI-modellen, vooral die van grote techbedrijven, zijn sterk gecentraliseerd, fungeren vaak als ondoorzichtige ‘black boxes’ en hebben een onstilbare honger naar gigantische hoeveelheden centrale data. Blockchain daarentegen draait om decentralisatie, radicale transparantie en het teruggeven van controle over data aan het individu. Toch geloven veel experts dat de convergentie van deze twee technologieën cruciaal is voor een veilige, eerlijke en betrouwbare digitale toekomst.
Waar AI zorgt voor intelligentie en efficiëntie, levert blockchain de onveranderlijke waarheid en veiligheid die AI nodig heeft om te kunnen opereren in kritieke sectoren.
Het Probleem van AI-Trainingdata Oplossen
Een van de grootste problemen bij de ontwikkeling van AI is de herkomst en kwaliteit van de trainingsdata. Hoe weten we zeker dat een model niet is getraind op vervalste informatie of illegaal verkregen auteursrechtelijk materiaal? Blockchain biedt een onweerlegbaar (immutable) logboek (ledger) voor data. Door de ‘lineage’ (herkomst) van datasets op een blockchain vast te leggen, kunnen data scientists bewijzen waar de data vandaan komt, wanneer deze is verzameld en dat deze niet achteraf is gemanipuleerd.
Daarnaast maken smart contracts (programmeerbare contracten op de blockchain) het mogelijk om eerlijke datamarkten te creëren. Content creators, onderzoekers en zelfs consumenten kunnen via blockchain micropayments ontvangen wanneer hun data, kunstwerken of artikelen worden gebruikt om een commercieel AI-model te trainen, wat het huidige probleem van auteursrechtschendingen door AI-bedrijven kan oplossen.
Bestrijden van Deepfakes en AI-Desinformatie
We bevinden ons in een tijdperk waarin AI-gegenereerde beelden, stemmen en video’s (deepfakes) niet meer te onderscheiden zijn van de realiteit. Dit vormt een directe bedreiging voor de journalistiek, rechtspraak en democratische verkiezingen. Hoe bewijst u nog dat een video van een politicus echt is, of dat een belangrijk bedrijfsdocument niet door AI is gegenereerd?
Hier biedt blockchain de ultieme authenticatie-laag. Apparaten zoals camera’s en smartphones kunnen een cryptografische handtekening (hash) toevoegen aan een foto of video op het exacte moment dat deze wordt vastgelegd, en deze hash verankeren in een publieke blockchain. Als een nieuwsplatform deze foto publiceert, kan de lezer de hash verifiëren. Als er ook maar één pixel in de afbeelding wordt gewijzigd door Photoshop of AI, verandert de hash en weet de kijker dat het beeld is gemanipuleerd. Dit herstelt de ‘zero-trust’ authenticiteit in de media.
Gedecentraliseerde AI en Federatief Leren (Federated Learning)
Het trainen van geavanceerde AI in handen leggen van een paar dominante tech-giganten baart veel overheden en toezichthouders zorgen. Gedecentraliseerde AI netwerken (zoals SingularityNET of Bittensor) combineren blockchain-protocollen met machine learning om de ontwikkeling en eigendom van AI te democratiseren. Ontwikkelaars wereldwijd kunnen hun modellen aanbieden op een decentrale marktplaats.
Een praktische toepassing hiervan is ‘Federated Learning’ binnen de gezondheidszorg. Ziekenhuizen willen graag AI-modellen trainen op patiëntendossiers om betere diagnoses te stellen, maar privacywetgeving verbiedt het delen van deze gevoelige data. Via blockchain-orchestratie reist het AI-model naar het ziekenhuis, traint het lokaal op de beveiligde data, en stuurt alleen de geleerde inzichten (de geüpdatete ‘weights’ en ‘biases’) versleuteld terug naar het centrale model, zonder dat de patiëntendata het ziekenhuis verlaat. Dit combineert wereldwijde intelligentie met lokale privacy.
Ontdek meer over de balans tussen innovatie en open netwerken via deze inzichten over open-source initiatieven.
AI in IT Service Management (ITSM): De Evolutie van de Servicedesk
AI en Cloud Computing: De Synergie Tussen Rekenkracht en Intelligentie
